Pages Navigation Menu

Miasto wielu wyznań

To był spacer dwóch ważnych rocznic, 500-lecia Reformacji i 100 rocznicy urodzin Leonida Teligi. Na trasie wędrówki dorocznego spaceru szlakiem wyznań, który odbył się przy pięknej pogodzie 11 lutego, nie mogło więc zabraknąć fabryk budowanych przez niemieckich fabrykantów, „Tasiemkowej” Edwarda Hempla, „Octówki” Georga Krella i Fabryki Wyrobów Szmerglowych Jana Haeberle oraz cmentarza ewangelickiego. Przystanęliśmy też pod oknami bloków fabrycznych, z których patrzył na świat mały Lolek Teliga, marząc o rejsie dookoła świata. To właśnie w Grodzisku zamieszkała w czerwcu 1919 r. przybyła z Rosji Eudoksja Teligowa z synami: Stasiem i urodzonym w 1917 r. Leonidem. Tradycyjnie odwiedziliśmy zbór Chrześcijan Baptystów i Kościół Ewangelicznych Chrześcijan, gdzie poza prezentacją i wykładem czekały na uczestników spaceru niespodzianki muzyczne i poczęstunek. O chrześcijańskiej historii i tożsamości Armenii dowiedzieliśmy się natomiast w ormiańskim barze Arevik. Podczas wędrówki wiodącej po dawnym i współczesnym Grodzisku – wielokulturowym i wieloreligijnym, której marszrutę wyznaczyła rzeka Mrowna – matka tutejszego przemysłu, wyrosłego nad jej brzegami w końcu XIX w. uczestnicy spaceru usłyszeli historię o cygańskim królu kotlarzu Januszu Kwieku, tajemniczej milionerce Wandzie Cohnsteadt i rosyjskim baronie von Kruzensztern, założycielu carskiego więzienia. Dzięki życzliwości Karoliny Wojtczak i Magdaleny Przysłupskiej z działu PR Gedeon Richter Polska licząca blisko 40 osób grupa spacerowiczów miała szansę zwiedzić izbę tradycji d. Zakładów Chemicznych „Grodzisk” i GZF Polfa, wynosząc poza wiedzą firmowe kalendarze. Serdeczne słowa podziękowania należą się także Hubertowi Pałdynie, misjonarzowi w grodziskim zborze Chrześcijan Baptystów i Sławomirowi Woźnickiemu, który przygotował dla nas wizytę w Kościele Ewangelicznych Chrześcijan. Spacer poprowadził Łukasz Nowacki.

 

Read More

Alejkami starego cmentarza

Grad, deszcz i plucha nie przeszkodziły grupie chętnych do spacerowania alejkami grodziskiego cmentarza. Doroczny spacer historyczny poprowadzony przez Łukasza Nowackiego odbył się 29 października. Na trasie spaceru znalazły się najcenniejsze, zabytkowe nagrobki, groby osób zasłużonych dla miasta i kraju, mogiły żołnierskie oraz miejsca pamięci znajdujące się na cmentarzu parafialnym.

Read More

Niedziela Palmowa w skansenie

Pogoda dopisała, podróż przebiegła spokojnie, atrakcji nie zabrakło. Tuż po 9.00 w niedzielę 20 marca wyruszyliśmy na obchody Niedzieli Palmowej do Muzeum Wsi Mazowieckiej w Sierpcu. Na miejscu udało się nam zobaczyć zabytkowe chaty (jedna sprowadzona aż z Izdebna) i obejścia, skosztować przysmaków regionalnych (ach, ta czernina), wziąć udział w konkursie na najpiękniejszą palmę i mszy w zabytkowym kościele z Drążdżewa (procesja po terenie skansenu to przeżycie nie do zapomnienia), posłuchać zespołów ludowych i nieco wypocząć w promieniach wiosennego słońca. Wszystkim uczestnikom wycieczki oraz panu kierowcy Edwardowi serdecznie dziękujemy.

Read More

Spacer szlakiem wyznań i smaki dawnego Grodziska

Historia leży na ulicy. Aby tego doświadczyć, wystarczyło wybrać się na spacer historyczny pod hasłem „Grodzisk- miasto wielu wyznań”, który 27 lutego poprowadził Łukasz Nowacki dla liczącej blisko 50 osób grupy zainteresowanych. Na trasie znalazły się m.in. fabryki wznoszone w II poł. XIX w. przez niemieckich przemysłowców, bloki fabryczne, w których poza robotnikami mieszkali przybysze z głębi Rosji, tacy jak Leonid Teliga, wille carskich oficerów i urzędników, zabytkowy gmach więzienia, kalpliczki przydrożne oraz cmentarz ewangelicki i siedziba chrześcijan baptystów. Po spacerze odbył się w willi finał warsztatów kulinarnych prowadzonych przez archeolożkę, rekonstruktorkę historyczną i autorkę bloga na temat „kuchni Chełmońskiego” Małgorzatę Krasną-Korycińską dla uczniów Zespołu Szkół nr 1 połączonych z degustacją potraw charakterystycznych dla dawnego Grodziska. Nie zabrakło bigosu z XVII w. złożonego z różnych gatunków mięs (i ani grama kapusty), pierogów z kaszą gryczaną czy ziemniakami, pasty z ciecierzycy z kminkiem, jabłek z chrzanem, placków, chlebów i chrupiących ciast, w tym oryginalnej „biednej” baby drożdżowej. Serdecznie dziękujemy dyrektorowi szkoły, nauczycielom i uczniom technikum gastronomicznego w ZS nr 1 za życzliwość, pomoc i zaangażowanie przy organizacji i przeprowadzeniu warsztatów.

Read More

Szlakiem chasydów

Jak co roku z licznym gronem uczestników wyruszyliśymy 14 lutego na spacer „szlakiem chasydów”, czyli terenową lekcję historii grodziskich Żydów pt. Grodzisk – miasto dwóch narodów. Na trasie znalazły się materialne świadectwa obecności wyznawców judaizmu w naszym mieście: zabytkowy cmentarz, kamienice żydowskich przemysłowców, ostatnia ocalała kuczka, a także miejsca, w których przed 1939 r. znajdowały się instytucje żydowskiego życia duchowego i społecznego: synagoga, beit midrasz, siedziba gminy żydowskiej czy mykwa. Po blisko dwugodzinnej wędrówce spotkaliśmy się w willi, by wziąc udział w dyskusji panelowej poświęconą sposobom opowiadania o przeszłości z udziałem dr Agnieszki Szurek (UW), Roberta Augustyniaka i uczniów z Gimnazjum nr 1 w Grodzisku Maz., twórców filmu Tewet.

Read More

Alejkami starego cmentarza

Jak co roku grupa spacerowiczów wyruszyła razem z Łukaszem Nowackim na spacer „Alejkami starego cmentarza”. Jak zwykle w czasie wędrówki po najstarszej grodziskiej nekropolii, która odbyła się 17 października, odwiedziliśmy mogiły osób zasłużonych dla miasta i kraju, zobaczyliśmy pomniki o niezaprzeczalnych walorach artystycznych, zadumaliśmy się nad miejscami pamięci, a także zagłębiliśmy się w dzieje samego cmentarza. Zachęcamy wszystkich, dla których cenna jest przeszłość miasta, uczniów i harcerzy do podjęcia trudu uporządkowania zabytkowych i opuszczonych grobów przed 1 listopada.

Read More